«Бярэшся за даручаны ўчастак – вывучы яго ў драбнюткіх дэталях»

Медаль “За працоўныя заслугі” галоўны заатэхнік-селекцыянер шчучынскага ААТ “Васілішкі” Тарэса Навіцкая атрымала з рук Прэзідэнта

Вось ужо 36 гадоў галоўны заатэхнік селекцыянер па свінагадоўлі ААТ “Васілішкі” Шчучынскага раёна Тарэса Навіцкая не толькі клапоціцца аб тым, каб на стале кожнага беларуса былі смачныя мяса і каўбасы, але таксама прыкладае ўсе намаганні да таго, каб яны былі даступнымі. Напрыклад, дзякуючы яе селекцыйнай рабоце за апошнія пяць гадоў гаспадарцы ўдалося практычна ў паўтара раза павялічыць валавое прыбаўленне ў вазе ў свінагадоўлі, пры тым што пагалоўе жывёл за гэты перыяд у мэтах аптымізацыі было скарочана на 10 працэнтаў. За прафесіяналізм і самаадданую адданасць сваёй справе Тарэса Антонаўна днямі ўзнагароджана медалём “За працоўныя заслугі”, якую атрымала асабіста з рук Кіраўніка дзяржавы.

Сваім жыццёвым шляхам Тарэса Навіцкая прадэманстравала адданасць не толькі прафесіі, але і малой радзіме. Нарадзілася яна тутака ж, у вёсцы Шэйбакі Шчучынскага раёна. Узгадваючы свае школьныя гады, цяперашняя ўладальніца медаля “За працоўныя заслугі” кажа, што ні на хвіліну не сумнявалася ў выбары ВНУ – толькі сельскагаспадарчы.

• Мае бацькі ўсё жыццё працавалі ў гэтай сферы. Мама была даяркай. Бацька працаваў на комплексе па вырошчванні буйной рагатай жывёлы. Вось і ў мяне душа ляжала да сельскай гаспадаркі. Праўда, першапачаткова я планавала стаць аграномам па абароне раслін. Але ў выпускным класе рэзка змяніла свой выбар і пайшла на заатэхнію. Скончыўшы вну, прыйшла сюды, у «Васілішкі», на свінагадоўчы комплекс. З таго часу шмат вады выцекла. Тэхналогіі ступілі наперад. Дзякуючы аўтаматызацыі працы стала нашмат лягчэй і камфортней.

Галоўным спецыялістам Тарэса Антонаўна стала толькі пасля таго, як вывучыла даручаны ўчастак на практыцы ў драбнюткіх дэталях. Скончыўшы сельскагаспадарчую ВНУ, прыйшла ў родную гаспадарку тэхнікам па племянной справе, пасля чаго ёй даверылі пасаду заатэхніка селекцыянера. Калі бліскуча паказала сябе і ў гэтай якасці, у 2007 годзе заступіла на пасаду галоўнага заатэхніка селекцыянера.

— Я дастаткова даўно ў прафесіі, каб адзначыць сур’ёзныя вынікі, якіх удалося дабіцца ў галіны за гэты час. Але самы адчувальны скок адбыўся за апошнія пяць гадоў. У 2020 м у нашай гаспадарцы ўтрымлівалася амаль 89 тысяч свіней, пры гэтым валавое прыбаўленне ў вазе складала крыху больш за 10 тысяч тон. Па выніках дзесяці месяцаў гэтага года на трох свінакомплексах ААТ «Васілішкі» знаходзіцца каля 80 тысяч жывёл, а валавая прыбаўка ў вазе амаль 15 тысяч тон. Калі пяць гадоў таму сярэднесутачны прырост на вырошчванні быў 659 грамаў, то цяпер – 807. Прыемна ўсведамляць, што ў гэтым ёсць доля маёй працы.

Сфера дзейнасці Тарэсы Антонаўны – узнаўленне пагалоўя свіней і выкананне гадавых планаў. Заатэхнікі на месцах адбіраюць лепшых прадстаўніц пароды для далейшага размнажэння, галоўны заатэхнік селекцыянер кантралюе гэты працэс і пры неабходнасці ўносіць карэктывы, а таксама ўкараняе інавацыі. Характэрна, што і ў гэтай сферы за апошнюю пяцігодку назіраюцца заўважныя зрухі. Так, калі па выніках дзесяці месяцаў 2020 года працэнт апладняльнасці на свінакомплексах ААТ “Васілішкі” быў на ўзроўні 88,9 працэнта, то сёлета ён вырас да 92,2 працэнта.

— У цяперашні час у нас свінні парод ландрас, ёркшыр і двухпародныя — гэта мешанка ландраса і ёркшыра. Менавіта двухпародныя жывёлы хутчэй набіраюць вагу, яны больш устойлівыя да нашых кліматычных умоў і асаблівасцяў кармлення. Чыстапародных жывёл мы выкарыстоўваем як маткавае пагалоўе. Цікава, што з гэтымі ж пародамі мы працавалі і 10, і 20, і 30 гадоў таму. Але я хачу сказаць, што толькі назвы засталіся тымі ж, што і раней. Гэтыя жывёлы старой селекцыі не давалі вялікай прывагі і былі больш лоевымі. У 2011 годзе мы прыступілі да замены пагалоўя на французскае і поўнасцю яго абнавілі. Гэта таксама садзейнічала дасягненню больш высокіх паказчыкаў.

У практыцы Тарэсы Антонаўны былі і няпростыя часы. Калі на адным са свінакомплексаў зафіксавалі ўспышку востразаразнага віруснага захворвання, перад заатэхнікамі была пастаўлена задача папоўніць страчанае пагалоўе сваімі жывёламі. І яны справіліся: праз паўтара года пасля санацыі колькасць свіней была поўнасцю адноўлена. Гэта даказала, што спецыялісты пад кіраўніцтвам Тарэсы Навіцкай умеюць не толькі ісці па пракладзенай дарозе, але і спраўляцца з праблемамі.

Гаворачы аб заслужанай узнагародзе, галоўны заатэхнік селекцыянер не ўтойвае, што цырымонія ўручэння ўсхвалявала яе не менш, чым сам медаль:

• Нечаканасцю і падставай для хвалявання стала тое, што мне трэба было атрымаць яе з рук Прэзідэнта. Для мяне гэта ўзнагарода не меншая, чым сам медаль.

charovskaya@sb.by