У Дзень усенароднай памяці ахвяр Вялікай Айчыннай вайны і генацыду беларускага народа а дзесятай гадзіне вечара ля помніка ахвярам фашызму ў аграгарадку Васілішкі прайшоў жалобны мітынг-рэквіем. Роўна 85 гадоў аддзяляюць нас ад той фатальнай раніцы, калі мірнае жыццё савецкіх людзей было перакрэслена словам “вайна”.

У мітынгу прынялі ўдзел старшыня раённага Савета дэпутатаў, лідэр раённага аддзялення партыі “Белая Русь” Ганна Хведзюк, прадстаўнікі прадпрыемстваў і ўстаноў сельсавета, моладзь, мясцовыя жыхары.

Тэатралізаваны пралог з удзелам Радзімы-маці і салдата перанёс прысутных у трагічную атмасферу чэрвеня 1941 года. Гучалі пранізлівыя песні і вершы. Асоба кранальнай стала сцэна ў канцлагеры, дзе маленькая дзяўчынка ў жаху прасіла маці аб абароне, сімвалізуючы мільёны закатаваных дзяцей і дарослых, чые жыцці забрала вайна.

З асаблівым болем прысутныя ўшанавалі памяць землякоў. Менавіта на гэтай Васілішкаўскай зямлі ў маі 1942 года фашыстамі было расстраляна 2159 чалавек яўрэйскай нацыянальнасці. Памяць аб гэтай страшнай старонцы гісторыі назаўжды застанецца ў сэрцах нашчадкаў.

– Мы сёння знаходзімся ля гэтага святога і святога месца, дзе ў далёкім 1942 годзе было расстраляна больш за 2 тысячы мірных жыхароў яўрэйскай нацыянальнасці, – звярнулася да прысутных Ганна Станіславаўна. – Мы сабраліся тут, каб успомніць, каб перадаць гэтую памяць нашым дзецям і ўнукам, а яны – сваім. 85 гадоў таму досвіткам германскае войска вераломна напала на Савецкі Звяз. На абарону Радзімы ўсталі ўсё: і стары, і малы. Больш за 1 млн 400 тысяч беларусаў змагалася на франтах, больш за 400 тысяч чалавек ваявалі ў партызанскіх атрадах. Было спалена больш за 13 000 населеных пунктаў, і лёс Хатыні паўтарылі 290 сёл і вёсак, якія так і не паўсталі з попелу. Мы не маем права дазволіць забыцца, што наша краіна страціла кожнага трэцяга жыхара, забыцца пра тыя пакуты і нягоды, якія прыйшлося перажыць нашаму народу. Сёння наш святы абавязак – з годнасцю несці наперад гэты вялікі сцяг Перамогі. Для таго, каб памяталі, для таго, каб неба над галавой было мірным. Моцнага ўсім здароўя і мірнага неба!

Словы шчырай удзячнасці прагучалі ў адрас дырэктара ААТ «Васілішкі» Антона Бурнаса і ўсяго калектыва прадпрыемства за мэтанакіраваную працу па добраўпарадкаванні мемарыялаў і захаванні гістарычнай спадчыны малой радзімы.

У сваю чаргу Антон Бурнос адзначыў, што клопат аб брацкіх магілах – гэта маральны абавязак кожнага, хто жыве на гэтай зямлі.

• Вайна забрала кожнага трэцяга… Вайна не абышла бокам і Васілішкі. Наша зямля прасякнута болем і крывёй. Мы, нашчадкі пераможцаў, павінны з гонарам і гонарам несці гэтае званне і не дапусціць падобнага надалей. Тое, што мы добраўпарадкавалі мемарыял, – гэта толькі малая крыха нашай падзякі тым людзям, якія аддалі свае жыцці за будучыню новых пакаленняў. Дзякуй усім, хто сёння прыйшоў, бо для нас гэта святая дата, і мы абавязаны памятаць пра яе заўсёды, – падкрэсліў Антон Бурнос.

Старшыня Васілішкаўскага сельвыканкама Нэлі Вальшчук гаварыла аб тым, што кожная сям’я ў Беларусі апалена вайной. І нават праз дзесяцігоддзі боль не сыходзіць. Яна заклікала шанаваць кожную мірную раніцу і памятаць, якім коштам яно дасталася.

У памяць аб воінах, партызанах, падпольшчыках і мірных грамадзянах, закатаваных у канцлагерах, запаліліся лампады, а затым была аб’яўлена хвіліна маўчання. Многія прыйшлі сем’ямі, каб разам з дзецьмі аддаць даніну памяці продкам, якія перажылі жахі вайны. Завяршыўся мітынг ускладаннем кветак да падножжа мемарыяла.

Свечкі гарэлі, кветкі ляжалі на камені, людзі стаялі моўчкі. У гэтую журботную гадзіну кожнага перапаўнялі боль страт і бязмерны гонар за свой народ, які выдужаў у нечалавечых умовах. І хоць час няўмольна бяжыць наперад, памяць аб подзвігу загінуўшых застаецца з намі назаўжды.

_{Надзея Богдан.
Фота аўтара.}